Różnica między nutrigenomiką a nutrigenetyką. Dowiedz się, jak geny wpływają na Twoją dietę.

Co to jest nutrigenetyka i nutrigenomika?

To pytanie jest często zadawane przez osoby, które zajmują się genetyką i jej związkiem z odżywianiem. W rzeczywistości bardzo często można spotkać się z tym, że oba pojęcia są używane zamiennie, tak jakby były synonimami.  Chociaż zarówno nutrigenetyka, jak i nutrigenomika są częścią szerszej dziedziny nauki zwanej genomiką żywieniową, istnieją różnice między tymi dwoma terminami.

Nutrigenetyka jest nauką, która bada reakcję na składniki odżywcze lub różne składniki diety w zależności od indywidualnych różnic genetycznych, tak aby na podstawie zmiennych genetycznych, zwanych polimorfizmami, czyli zmianami w sekwencji DNA, występującymi u co najmniej 1% populacji, można było określić specyficzne wymagania żywieniowe (1). Ponadto, nutrigenetyka bada ryzyko rozwoju chorób dietozależnych (np. otyłości lub cukrzycy typu 2). 

Nutrigenomika natomiast analizuje bezpośredni wpływ składników odżywczych na ekspresję genów i stan zdrowia, co wykazano w kilku badaniach (2,3).

Nutritional genomics. Gene-nutrient interaction.

Ryc. 1. Genomika żywieniowa. Interakcja gen-składnik odżywczy. Zaadaptowano z: (4)

 

 

W każdym razie oczywisty wydaje się fakt, że związek między genetyką a odżywianiem jest tematem budzącym coraz większe zainteresowanie. Dieta ludzkiego genomu, dieta genetyczna itp. są często wyszukiwane w Google, a treści na ten temat często pojawiają się w publikacjach i na stronach internetowych z różnych dziedzin, od tych najbardziej technicznych i naukowych po najbardziej informacyjne, w tym dotyczące stylu życia czy fitnessu.

 

W jaki sposób nutrigenetyka odnosi się do diety?

Podstawową funkcją diety jest dostarczanie składników odżywczych niezbędnych do zaspokojenia potrzeb żywieniowych człowieka. Ponadto, dieta odgrywa kluczową rolę w chorobach niezakaźnych, takich jak choroby układu krążenia, cukrzyca i niektóre rodzaje nowotworów. Badanie nutrigenetyki umożliwia zastosowanie środków naprawczych i strategii zapobiegających tym chorobom w oparciu o indywidualny profil genetyczny, a także zaprojektowanie specyficznej diety, która będzie skuteczniejsza dla każdej osoby (5,6).

Przeprowadzenie analizy nutrigenetycznej dostarcza wielu informacji na temat indywidualnych różnic genetycznych, które mogą być wykorzystane przez pracowników służby zdrowia do zaplanowania diety zgodnej z potrzebami każdej osoby. Poniżej podano kilka przykładów znaczenia różnych aspektów, na które wpływa nutrigenetyka.

1. Nutrigenetyka i dieta śródziemnomorska

Korzyści zdrowotne płynące z diety śródziemnomorskiej są dobrze znane i jest ona uważana za jeden z najzdrowszych wzorców żywieniowych na świecie. Ogólnie rzecz biorąc, opiera się ona na codziennym spożywaniu owoców i warzyw, pełnych ziaren zbóż, roślin strączkowych, orzechów, ryb, białego mięsa i oliwy z oliwek. Może również obejmować umiarkowane spożycie fermentowanych produktów mlecznych, niskie spożycie czerwonego mięsa i czerwonego/białego wina w umiarkowanych ilościach podczas głównego posiłku. Badano jej pozytywny wpływ na zapobieganie nowotworom, równowagę metaboliczną i sercowo-naczyniową u ludzi, a w ostatnich latach przeprowadzono nawet badania nad jej wpływem na zdrowie psychiczne (7).

W ostatnich latach przeprowadzono nawet badania nad jego wpływem na zdrowie psychiczne (7). Badano go również jako skuteczną dietę odchudzającą. W tej dziedzinie postępy w nutrigenetyce umożliwiły określenie polimorfizmów (1), które decydują o większej lub mniejszej skuteczności różnych rodzajów diety, co może pomóc osobom, których celem jest utrata masy ciała, w wyborze najskuteczniejszej diety.

Na przykład gen PPARγ koduje białko, które reguluje metabolizm glukozy i magazynowanie kwasów tłuszczowych, stymulując wchłanianie tłuszczów i adipogenezę (powstawanie adipocytów, czyli komórek tłuszczowych, z komórek macierzystych) (8). Polimorfizm genu PPARγ jest związany ze zwiększoną skutecznością diety śródziemnomorskiej w odchudzaniu (9).

2. Nutrigenetyka i cholesterol

Cholesterol jest lipidem o ogromnym znaczeniu fizjologicznym i patologicznym. Lipoproteina o małej gęstości (LDL, powszechnie znana jako “zły cholesterol”) jest najbardziej rozpowszechnioną formą transportu cholesterolu we krwi, z wątroby do wszystkich komórek naszego ciała. Wysokie stężenie LDL wiąże się ze zwiększonym ryzykiem wystąpienia choroby wieńcowej. Dzieje się tak, ponieważ nadmiar LDL we krwi tworzy blaszki miażdżycowe w tętnicach, znane jako miażdżyca, powodując stwardnienie tętnic i w konsekwencji blokując lub zmniejszając przepływ krwi przez tętnice (10,11).

Do stanów klinicznych wynikających z miażdżycy należą choroba niedokrwienna serca i udar mózgu. Według Światowej Organizacji Zdrowia, choroba niedokrwienna serca jest główną przyczyną zgonów na świecie, stanowiąc 16% wszystkich zgonów. Na drugim miejscu znajduje się udar mózgu, który stanowi 11% wszystkich zgonów (12).

Leading causes of death worldwide

Ryc. 2. Najczęstsze przyczyny zgonów na świecie (12).

 

 

Dlatego też, aby uniknąć poważnych powikłań, należy kontrolować stężenie cholesterolu LDL we krwi. Optymalne stężenie cholesterolu LDL wynosi poniżej 100 mg/dl. Kilka wariantów genetycznych wpływa na prawdopodobieństwo wystąpienia wysokiego lub niskiego stężenia LDL, a zatem wskazuje na ryzyko. Wśród tych genów znajduje się gen HMGCR, który koduje enzym reduktazę HMG-CoA, enzym ograniczający syntezę cholesterolu (13,14).

3. 24Genetics i nutrigenetyka

Analiza Nutrigenetics firmy 24Genetics obejmuje, oprócz powyższych przykładów, specyficzne markery związane z korzyściami płynącymi ze stosowania różnych diet, tendencją do wysokiego lub niskiego poziomu różnych witamin i minerałów, a także inne czynniki związane z dietą i wagą.

 

Bibliography

1. Polimorfismo | NHGRI [Internet]. [cited 2022 Apr 28]. Available from: https://www.genome.gov/es/genetics-glossary/Polimorfismo
2. Rogulska K, Strońska A, Grzeszczak K. The role of nutrigenetics in diet personalisation. Journal of Education, Health and Sport [Internet]. 2021 Aug 13 [cited 2022 Apr 27];11(8):75–9. Available from: https://apcz.umk.pl/JEHS/article/view/34942
3. [PDF] Paradigm Shift: an Overview on Nutrigenetics and Nutrigenomics | Semantic Scholar [Internet]. [cited 2022 Apr 27]. Available from: https://www.semanticscholar.org/paper/Paradigm-Shift%3A-an-Overview-on-Nutrigenetics-and-Ciaurelli-Origlia/fa02ef3bc256b054dabdc8166cc2bf4c313c6ba6
4. Nutrigenómica y nutrigenética | Offarm [Internet]. [cited 2022 Apr 28]. Available from: https://www.elsevier.es/es-revista-offarm-4-articulo-nutrigenomica-nutrigenetica-13101543
5. Nutrigenetics and Nutrigenomics as useful tools to reach personalized nutritional care | Semantic Scholar [Internet]. [cited 2022 Apr 27]. Available from: https://www.semanticscholar.org/paper/Nutrigenetics-and-Nutrigenomics-as-useful-tools-to-Zerbino/9210850d98bb757cec5cac7c2f98af19ff165998
6. Beckett EL, Jones PR, Veysey M, Lucock M. Nutrigenetics—Personalized Nutrition in the Genetic Age. 2017;
7. Ventriglio A, Sancassiani F, Contu MP, Latorre M, di Slavatore M, Fornaro M, et al. Mediterranean Diet and its Benefits on Health and Mental Health: A Literature Review. Clinical Practice & Epidemiology in Mental Health. 2020 Aug 4;16(1):156–64.
8. Ahmadian M, Suh JM, Hah N, Liddle C, Atkins AR, Downes M, et al. PPARγ signaling and metabolism: the good, the bad and the future. Nat Med [Internet]. 2013 [cited 2022 Apr 28];19(5):557–66. Available from: /pmc/articles/PMC3870016/
9. Garaulet M, Smith CE, Hernández-González T, Lee YC, Ordovás JM. PPARγ Pro12Ala interacts with fat intake for obesity and weight loss in a behavioural treatment based on the Mediterranean diet. Mol Nutr Food Res [Internet]. 2011 Dec [cited 2022 Apr 28];55(12):1771. Available from: /pmc/articles/PMC3951915/
10. Luo J, Yang H, Song BL. Mechanisms and regulation of cholesterol homeostasis. Nat Rev Mol Cell Biol [Internet]. 2020 Apr 1 [cited 2022 Apr 27];21(4):225–45. Available from: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/31848472/
11. Kattoor AJ, Pothineni NVK, Palagiri D, Mehta JL. Oxidative Stress in Atherosclerosis. Curr Atheroscler Rep [Internet]. 2017 Nov 1 [cited 2022 Apr 27];19(11). Available from: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/28921056/
12. The top 10 causes of death [Internet]. [cited 2022 Apr 27]. Available from: https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/the-top-10-causes-of-death
13. Kathiresan S, Willer CJ, Peloso GM, Demissie S, Musunuru K, Schadt EE, et al. Common variants at 30 loci contribute to polygenic dyslipidemia. Nat Genet [Internet]. 2009 Jan [cited 2022 Apr 27];41(1):56. Available from: /pmc/articles/PMC2881676/
14. HMGCR Gene – GeneCards | HMDH Protein | HMDH Antibody [Internet]. [cited 2022 Apr 27]. Available from: https://www.genecards.org/cgi-bin/carddisp.pl?gene=HMGCR

Wpływ słońca na skórę

Wpływ słońca na skórę Ekspozycja skóry na promieniowanie ultrafioletowe (UV) pochodzące ze słońca i absorpcja tej energii powoduje zmiany w sygnałach chemicznych, hormonalnych i neuronalnych organizmu, co z kolei ma wpływ na komórki odpornościowe i syntezę witaminy D...

czytaj dalej

Zdrowie i medycyna spersonalizowana

Co rozumiemy przez medycynę spersonalizowaną i precyzyjną?   Medycyna precyzyjna to nowe podejście do leczenia chorób i zapobiegania im, które uwzględnia zmienność poszczególnych osób, zarówno pod względem genetycznym, jak i w zakresie środowiska i stylu życia....

czytaj dalej

Otyłość i genetyka

Co to jest otyłość?  Otyłość definiuje się jako nieprawidłowe lub nadmierne nagromadzenie tkanki tłuszczowej, które może być szkodliwe dla zdrowia (1). Spośród różnych metod pomiaru i klasyfikacji otyłości najczęściej stosowany jest wskaźnik masy ciała (BMI). BMI...

czytaj dalej

Rak i genetyka

Co to jest rak? Komórki są podstawowymi jednostkami, które tworzą ludzkie ciało, rosną i dzielą się, tworząc nowe komórki, gdy ciało ich potrzebuje, tworząc nasze narządy i tkanki. Normalnie, gdy stają się zbyt stare lub uszkodzone, obumierają, a ich miejsce zajmują...

czytaj dalej

Mental health

What is mental health? Mental health is so broad and encompasses so many factors and areas of study that it is difficult to give a brief, clear and concise definition. According to the World Health Organization (WHO) definition, "mental health is a state of well-being...

czytaj dalej

Pharmacogenetics

What is a drug A drug is any active physicochemical substance that interacts with and modifies the body to cure, prevent or diagnose a disease. Drugs regulate pre-existing functions but are not capable of creating new ones [1].   Drug action Generally, a drug is...

czytaj dalej
    0
    Wózek
    Twój koszyk jest pusty
      Calculate Shipping
      Apply Coupon